Kullanıcının bu dediğini yapamamamızın nedeni ise sql sorgusu yapıldığında imlecin sonuna gitmesidir böyle olunca da aynı sorguyu başa almadığımız için farklı farklı yerlerde yeniden kullanamamaktayız. İşte burada bize yardıma php ‘nin mysql ve mysqli fonksiyonlarından mysql_data_seek() ve mysqli_data_seek() fonksiyonları yetişmekte. İsterseniz birer örnekle konumuzu detaylandıralım. Öncelikle bir veritabanı oluşturduğunuzu varsayarak aşağıya bir sql kodlarını veriyorum.

CREATE TABLE data_seek_test_tablo(
id int(11) UNSIGNED NOT NULL AUTO_INCREMENT PRIMARY KEY,
ad varchar(50) NOT NULL,
soyad varchar(50) NOT NULL
);
 
INSERT INTO data_seek_test_tablo(ad,soyad) VALUES ('yusuf','koç');
INSERT INTO data_seek_test_tablo(ad,soyad) VALUES ('akın','yorulmaz');
INSERT INTO data_seek_test_tablo(ad,soyad) VALUES ('ersin','ölmez');

yukarıdaki sql satırlarını phpmyadmin veya türevi bir arayüz ile veritabanınızda tablo ve bilgileri eklediğinizi varsayıyorum.

Şimdi gelelim tek sorgu yaptık ve bunu farklı farklı yerlerde kullanmaya… Şimdi öncelikle bir genel sorgumuzu yapalım

< ?php
mysql_connect('locahost','root','') or die (mysql_error());
mysql_select_db('veritabani_adi') or die (mysql_error());
 
$query = mysql_query("SELECT * FROM data_seek_test_tablo");
while ($rows = mysql_fetch_array($query))
{
echo $rows['id'].' '.$rows['ad'].' '.$rows['soyad'].'<br />';
}
?>

yusuf koç
akın yorulmaz
ersin ölmez

üstteki betik bize tanımladığımız tablodaki tüm verileri listeleyip işlemini tamamlayacaktır. Fakat sayfanın alt kısımlarında ikinci bir while ile tekrar verileri yazdırmak istediğimiz de hata alacağızdır.  Onun için imleci tekrar başa almak gerekiyor bunu da mysql_data_seek() ile yapıyoruz.

< ?php
mysql_connect('locahost','root','') or die (mysql_error());
mysql_select_db('veritabani_adi') or die (mysql_error());
 
$query = mysql_query("SELECT * FROM data_seek_test_tablo");
while ($rows = mysql_fetch_array($query))
{
echo $rows['id'].' '.$rows['ad'].' '.$rows['soyad'].'<br />';
}
 
mysql_data_seek($query,0);
 
while ($rows = mysql_fetch_array($query))
{
echo $rows['id'].' '.$rows['ad'].' '.$rows['soyad'].'<br />;
}
?>

yusuf koç
akın yorulmaz
ersin ölmez
yusuf koç
akın yorulmaz
ersin ölmez

bu betik çalıştırıldığında ise göreceksiniz ki tek $query sorgusu ile iki adet while kullandık bunun sonucunda iki kere aynı kayıtları bastığını göreceksiniz.

Bunun yanında mysql_data_seek() fonksiyonundaki 0 ( sıfır ) imleci sorgunun başına alır. 0 yerine örneğin 1 derseniz tablodaki ikinci kayıttan itibaren listelemeye başlar. Bunu da anlamamız için bir örnek yapalım.

< ?php
mysql_connect('locahost','root','') or die (mysql_error());
mysql_select_db('veritabani_adi') or die (mysql_error());
 
$query = mysql_query("SELECT * FROM data_seek_test_tablo");
while ($rows = mysql_fetch_array($query))
{
echo $rows['id'].' '.$rows['ad'].' '.$rows['soyad'].'<br />';
}
 
mysql_data_seek($query,1);
 
while ($rows = mysql_fetch_array($query))
{
echo $rows['id'].' '.$rows['ad'].' '.$rows['soyad'].'<br />';
}
?>

yusuf koç
akın yorulmaz
ersin ölmez
akın yorulmaz
ersin ölmez

Bunda da göreceksiniz ki “yusuf koç” ikinci while dikkate alınmadı çünkü imlec ikinci kaydın başına getirildi.

Sabırla okuduğunuz için saolun var olun

O yüzden sql sorgumuzu aşağıdaki gibi değiştirirsek bunun önüne geçebiliriz.

SELECT * FROM tablo WHERE id > intval($_GET['id']) LIMIT 1

bu sorgu da yapılmak istenenleri açıklayalım. SELECT ile tablodaki tüm alanları ( field ) seçtik. Ardından WHERE ile koşulumuzu belirttik yani tablodaki ID alanının urlden gelen ID degerinden büyük olanları koşul olarak belirtip LIMIT ifadesi ile dönen bütün kayıtlardan sadece ilkini aldık.

Önceki konu için ise  sql cümlemizi aşağıdaki gibi değiştirmemiz yeterli olacaktır.

SELECT * FROM tablo WHERE id < intval($_GET['id']) LIMIT 1

intval() fonksiyonu ise kendisine verilen string in type kontrolunu yapar eğer verilen string numeric değil ise sonucu 0 a eşitler.

Ufak bir örnek vermek gerekirse

$sayi = 12;
echo intval($sayi);
// sonuc 12
 
$sayi = "a1as2dsf2";
echo intval($sayi);
// sonuc 0

örneklerde  de görüldüğü gibi bu fonksiyon yardımı ile sql injectionların önüne bi nebze olsun geçmiş de oluyoruz.

Evet işte bu kadar yazının başında da dediğim gibi insan göz önündeki şeyi bazen görmekte zorlanıyor haksız mıyım ?

iyi çalışmalar

Uygulamalarımız da kullandığımız sql cümleleri her defasında yeniden derlenir ve bize sonucu döndürürler. Peki stored procedur un ne farkı var ?

Bu özellik MySQL 5+ versiyonundan itibarenden geçerlidir.

Stored Procedure ile çok sık kullandığımız sql cümlelerimizi mysql e bir kere giriyoruz ve ilk defaya mahsus derleniyor. Sonrasın da ise oluşturduğumuz stored procedur u kullandığımız da sql cümlelerimiz yeniden derlenmiyor direk bize sonucu veriyor.

Bu özelliği daha çok büyük çaplı projelerde, online hit i yüksek sitelerimiz de kullanabiliriz. Küçük uygulamalar için kullanmak biraz hamallık olur düşüncesindeyim.

Örnek bir Stored Procedure oluşturalım ve ilgili tablomuz ile nasıl kullanabiliriz ona bakalım.

Tablo Adı:
Yazar
id : int
ad: varchar
soyad: varchar
yas: int

Evet yukarıdaki gibi bir tablo elde ettik. Şimdi bu tablo ile neler yapmak istiyoruz onu belirlemeliyiz. Ben bu tablo ile 3 işlem yapmak istiyorum.

1.cisi Yazar var mı yok mu kontrol etmek

2.cisi Yazar id si ile ilgili yazar bilgilerini çekmek

3.cüsü Verilen yazar id sine göre ilgili yazarı silmek.

Bu üç işlemi yapan örnek stored procedurümüz aşağıdadır.

DELIMITER $$
 
DROP PROCEDURE IF EXISTS `test`.`yazar_islem` $$
CREATE DEFINER = `root`@`localhost` PROCEDURE `test`.`yazar_islem` (in yazarid int, in islem int)
BEGIN
CASE islem
WHEN 1 THEN SELECT id FROM yazar WHERE id = yazarid;
WHEN 2 THEN SELECT ad,soyad,yas FROM yazar WHERE id = yazarid;
WHEN 3 THEN DELETE FROM yazar WHERE id = yazarid;
ELSE SELECT 'Hatali İslem';
END CASE;
END $$
 
DELIMITER ;

yukarıda daha önceden yapmak istediğimiz işlemleri yapacak olan prosedürümüzü tanımladık. şimdi bu prosedürü .sql uzantılı bir dosyaya kaydedip veritabanınıza yüklediğiniz de prosedürümüz oluşmuş olcak.

Şimdi gelelim bu satırlar neyi ifade ediyor. Satır Satır Açıklayalım.

DELIMITER $$ $$ DELIMITER

bu ifade bir veri kümesini başlangıç ve sonunu işaretlemek için kullanılır.

DROP PROCEDURE IF EXISTS `test`.`yazar_islem` $$

bu satırda ise eğer test veritabanında yazar_islem adında bir prosedür daha önceden tanımlanmış ise bunu kaldırıyor.

CREATE DEFINER = `root`@`localhost` PROCEDURE `test`.`yazar_islem` (in yazarid int, in islem int)

bu satırda ise se CREATE tümcesi ile prosedür oluşturuluyor. DEFINER tümcesi ile oluşturulan prosedürün hangi kullanıcının kullanıma sahip olduğunu tanımlıyor. PROCEDURE tümcesi ile oluşturacağımız prosedürün adını veriyoruz.

Buraya kadar herşey tamam ama peki in yazarid int ve in islem int da ne oluyor ? Buradaki in oluşan prosedüre bir argüman girileceği ve bu belirtilen argümünın da veri tipinin int olacağı söyleniyor. Aynısı islem içinde geçerli.

3 değişik argüman alıyor. Bunlar;

in : veri girişi için kullanılıyor
out : veri çıkışı için kullanılıyor
inout : hem veri girişi hem de veri çıkışı için kullanılıyor.

BEGIN ve END

biz oluşturacağımız prosedür sql cümlelerini bu iki tümce arasında belirteceğiz.

CASE islem

satırı ile islem argümanın alacağı değeri WHEN ile kontrol edip ilgili işlemi döndüreceğiz. Yani islem değeri 2 ise bize yazar bilgilerini çekicek 3 ise silecek vb.

ELSE SELECT

satırı ile herhangi bir islem seçimi yapılmamışsa uyarı vericek.

END CASE

ile prosedürümüzü oluşturan cümleyi sonlandırıyoruz.

Oluşturulan bu Stored Procedure yi nasıl kullanacağız ? Bunun için phpmyadmin arayüzünü kullanabilirsiniz veya mysql komut satırından da faydalanabilirsiniz.

Ben komut satırını kullanarak örnek vereceğim. Öncelik Mysql Komut Satırını Açınız. Sizden şifre isteycektir eğer istemez se mysql -u root komutunu girin ve Şifre kısmına mysql bağlantı şifrenizi yazın ve enterleyin.

daha sonra stored procedur u hangi veritabanı için oluşturduysanız o veritabanına

use veritabani_adi;

komutunu vererek geçiş yapınız.

Son olarak oluşturduğumuz proceduru çağırmak için aşağıdaki komutu veriniz.

call yazar_islem(1,2);

evet bunun sonucunda size id si 1 olan yazarın bilgilerini getirecektir. 2 yerine 3 derseniz o yazarı silecektir.

Örneğimiz le ilgili resim:

görüldüğü üzere işlem sonucumuz da yazar tablosunda bulunan YUSUF KOÇ adlı yazar bilgilerini getirdi.